Ede centrum: van ‘kale tochtige boel’ naar ‘houden van’

[EDE] Wethouder Jan Pieter van der Schans weet dat het centrum van Ede in de voorbije jaren in hoog tempo is veranderd. ,,Als ik vijf jaar geleden over de lege Markt liep, had ik niet bepaald het idee: hier moet ik zijn. Het was een kale, tochtige boel. Nu is het een fijne plek geworden waar op mooie dagen kinderen spelen en we graag neerstrijken op één van de vele bankjes. En zo is het op vele plekken gegaan. Het centrum van Ede wordt groen en gastvrij”, stelt hij.

Het beeldkwaliteitsplan Ede centrum levert daar een bijdrage aan. Het gaat volgens de wethouder op het eerste gezicht over gevels, rooilijnen en reclameborden. ,,Maar dat is maar schijn. Dit plan gaat in essentie om wat een plek een fijne plek maakt, waar je graag wilt zijn. Ede centrum wordt steeds meer het levendige centrum waar altijd wat te doen is.”

ZIENSWIJZEN De gemeenteraad wordt door het college gevraagd akkoord te gaan met het bestemmingsplan en het beeldkwaliteitsplan Er zijn vier bezwaren tegen ingediend, in hedendaags jargon zienswijzen geheten. Drie ervan gaan over het vervallen van een detailhandelsbestemming en een over de maximaal toegestane bouwhoogte van zeven meter. Die zienswijzen hebben niet geleid tot aanpassing van het plan. Want in de visie voor een centrum waar het goed verblijven is, past geen hoogbouw, en inkrimping van detailhandelsactiviteiten is noodzaak.

LANGE ADEM Van een ‘kale tochtige boel’ naar een centrum waar ,,de Edenaar weer van gaat houden en vaker naar toe gaat”. Dat is kortweg het doel waarnaar wordt gestreefd. Het is een kwestie van lange adem om tot een aangenaam hart van Ede te komen. Jaren van vele nota’s en ideeën. Zes jaar geleden stelde de raad de visie ‘Het verhaal van Ede centrum, de koers naar 2030’ vast. Met als uitgangspunt dat het centrum een ,,plek is waar men graag en met trots werkt, woont of uitgaat. De bezoeker beleeft er een gezellig dagje uit.” In de loop van 2015 en 2016 is de centrumvisie tot stand gekomen, in corporatie met vele betrokkenen. 

Het fijnmazige en dorpse karakter van Ede centrum wordt weer benadrukt.

DOORLOPENDE UITDAGING Hierna volgde nog een heel traject. Vier jaar geleden zijn de ruimtelijke uitgangspunten van de centrum visie planologisch vastgelegd. ,,De sfeergebieden vormden daarbij het uitgangspunt. Er is getracht detailhandel weg te bestemmen in de sfeergebieden buiten het kernwinkelgebied.” Als sfeergebieden worden gezien: de Bospoort, de Achterdoelen, het Maandereind, het Kuiperplein en het Museumplein/MaanderpleinVorig jaar is de visie voor een levendig centrum ‘verrijkt’. Waarna de visie ‘Ede centrum: groen en gastvrij – we houden koers’ door de raad is vastgesteld. Een levendig centrum is, met andere woorden ,,een doorlopende uitdaging.” 

DORPS KARAKTER Nu ligt het bestemmingsplan ter beoordeling voor. Het gaat erom te komen tot een compacter kernwinkelgebied. ,,De omliggende (sfeer)gebieden krijgen elk hun eigen karakter.” Bouwhoogten en bouwvlakken worden beperkt. Het beeldkwaliteitsplan verwoordt de verandering die Ede sinds 2016 is ingeslagen: het centrum wordt groen, compact en functioneel, in plaats van steenachtig, hoog stedelijk en gefocust op winkelen. ,,Het fijnmazige en dorpse karakter van Ede centrum wordt weer benadrukt. Er wordt anders dan in eerdere plannen gekozen voor meer samenhang in de bebouwing, met nadruk op de kleine en de middelgrote schaal. Hierin is de menselijke maat leidend.”  

Begin 20e eeuw was Ede nog een dorp met vierduizend inwoners. De groei zette met name in de tweede helft van de 20e eeuw door. ,,Deze groei had mede tot gevolg dat de oorspronkelijke kwaliteiten van het dorp zijn ondergesneeuwd. Het centrum kwam excentrisch te liggen door de aangroei van nieuwe wijken. De uitbreidingswijken kregen vaak hun eigen winkelcentrum en de noodzaak om naar het centrum te gaan werd daarmee voor de dagelijkse boodschappen minder groot.” Dat moet anders en daar wordt aan gewerkt. Maar het gaat niet vandaag op morgen, zoveel is duidelijk.

door Gerard van Wijk

Het bericht Ede centrum: van ‘kale tochtige boel’ naar ‘houden van’ verscheen eerst op Nieuws.nl.

Bron: Nieuws.nl