Wilbert Hetterscheid van Nationaal Bomenmuseum met pensioen: ‘Bioloog ben je voor altijd’

[DOORN] Na 12 jaar heeft Wilbert Hetterscheid afscheid genomen van het Nationaal Bomenmuseum Gimborn in Doorn. In 2010 werd hij er directeur, na een carrière als wetenschappelijk beheerder van de botanische tuinen van Wageningen Universiteit. De laatste jaren was hij de conservator van de zeer uitgebreide collectie.

Medio 2009 kwam het tegenwoordige bomenmuseum op de markt. Tot die tijd was het een van de botanische tuinen van de Universiteit Utrecht. Die zette het te koop en een aantal omwonende landgoedeigenaren zagen graag dat de functie behouden bleef, zodat de grond niet in handen zou komen van een projectontwikkelaar. Een initiatiefgroep onder leiding van Hector de Beaufort, nog steeds voorzitter, richtte Stichting Von Gimborn Arboretum op en kocht het terrein. Zo werd de toekomst van het arboretum min of meer veilig gesteld, waar ook Universiteit Utrecht blij mee was.

We streven na om niet alleen een divers aanbod bomen en struiken te hebben, maar een completere grote biodiversiteit

De stichting was op zoek naar een directeur die mede als taak had te kijken naar een manier om meer bezoekers te krijgen: ,,Dat kwam mij ter ore en toen heb ik me gemeld”, vertelt Wilbert Hetterscheid, bioloog en wereldautoriteit op het gebied van de Amorphophallus, ook wel bekend als de penisplant. 

,,Een mooie anekdote is dat ik met David Attenborough en een crew van de BBC op Sumatra ben geweest om de ‘reuzenpenisplant’, Amorphophallus titanum, in bloei te vinden voor de serie The Private Life of Plants. Een bijzonder avontuur. Verder ben ik ook gewoon bioloog met een veel botanische kennis en zo bleek ik een geschikte kandidaat voor het nieuw gevormde bestuur van het arboretum.”

MUSEUM Het arboretum maakte in de jaren onder Hetterscheid een metamorfose door: ,,Met een kleine 3.000 bezoekers per jaar, was het geen goedbezochte plek. Ik heb geprobeerd het van een puur universitaire wetenschapstuin te krijgen naar een aantrekkelijk museum. Die museale status hebben we in 2017 gekregen en dat maakt het voor een veel bredere doelgroep aantrekkelijk om te bezoeken. Inmiddels komen er meer dan 30.000 bezoekers per jaar naar het ‘Nationaal Bomenmuseum Gimborn’. En die kunnen, naast het bezichtigen van de meer dan 3.000 soorten en 10.000 exemplaren bomen en struiken in het park van 27 hectare, ook gebruikmaken van horeca en rondleidingen, zoals het hoort in een museum.”

We begonnen met een team van acht en inmiddels zijn dat er ruim zeventig

Naast bomen en struiken zijn er meer verrassende plekken in het park. Hetterscheid: ,,We streven na om niet alleen een divers aanbod bomen en struiken te hebben, maar een completere grote biodiversiteit. Zo leven in onze poelen beide soorten inheemse modderkruipers en kranswier. Ook diverse soorten schimmels en paddenstoelen hebben een bijzondere plek in het park, al zie je die lang niet altijd en overal. Het vergt kennis over de ecologische omstandigheden om die soorten te behouden. Het verstoren van die biotopen zou voor die soorten rampzalig kunnen uitpakken.”

VRIJWILLIGERS Om alles in goede banen te leiden, ging Hetterscheid al snel op zoek naar een team vrijwilligers: ,,We begonnen met een team van acht en inmiddels zijn dat er ruim zeventig. We kunnen niet zonder ze en zijn altijd op zoek naar versterking. Je hoeft niet per se groene vingers te hebben. Naast tuinierders en mensen voor onderhoud zijn er bijvoorbeeld ook taken voor het ontvangen van onze bezoekers, geven van rondleidingen of in de catering. Neem gerust contact op met het bomenmuseum als het je leuk lijkt wat bij te kunnen dragen.”

Met koffertjes gaan kinderen door het park op een spannende speurtocht

EDUCATIE Hetterscheid is trots op de educatieve programma’s en de website www.bomenbiologie.nl die in zijn tijd ontwikkeld zijn. ,,Als jochie van vier begon mijn fascinatie voor biologie. En net als bij bijna alle kinderen begon dat met beestjes. Kikkervisjes, torretjes, wormen… Pas veel later begon ik planten en bomen interessant te vinden. Om kinderen daar al op jongere leeftijd voor te interesseren, hebben we in het park educatieve routes ontwikkeld. Met koffertjes gaan kinderen door het park op een spannende speurtocht. In het park staat ook de Boomhut van Max, waar alles te vinden is over de evolutie van planten en dieren. Van de oerknal tot oerleven, van bacterie tot bloem, van alg tot mammoetboom. Het Nationaal Bomenmuseum Gimborn is echt de moeite waard voor een leuk dagje uit met het hele gezin.”

VERGEZICHT De tijd die nu vrijkomt voor Hetterscheid zal zeker nog even in het teken van biologie staan: ,,Op dit moment maak ik met een klein team van vier een gids waar alle grote Nederlandse en Vlaamse arboreta in staan, 31 grotere en een aantal kleinere. Als vergezicht lijkt een complete database van alle soorten en klonen van bomen en struiken in Nederlandse arboreta me heel mooi. Voorlopig is er nog genoeg te doen, bioloog ben je voor altijd.”

door Wilco Willemse

Het bericht Wilbert Hetterscheid van Nationaal Bomenmuseum met pensioen: ‘Bioloog ben je voor altijd’ verscheen eerst op Nieuws.nl.

Bron: Nieuws.nl